تأثیر سرمایه فکری بر کارایی درآمد در صنعت بانکداری ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت صنعتی دانشگاه خلیج فارس، بوشهر

2 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت صنعتی دانشگاه خلیج فارس، بوشهر

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر سرمایه فکری بر کارایی درآمد (به عنوان معیار عملکرد) بانک­های فعال در صنعت بانکداری ایران برای دوره زمانی 1389-1385 است. این پژوهش شامل دو مرحله است. مرحله نخست که در آن با استفاده تکنیک تحلیل پوششی داده­ها به محاسبه کارایی درآمد بانک­های مورد بررسی پرداخته می­شود و مرحله دوم که به بررسی تأثیر سرمایه فکری و اجزای آن بر کارایی درآمد محاسبه شده در مرحله نخست می­پردازد. در مرحله دوم به منظور بررسی تأثیر مذکور از رگرسیون توبیت با داده­های پانلی استفاده شد.
نتیجه تحقیق نشان می­دهد سرمایه انسانی در ارتباط منفی و معنادار با سرمایه ساختاری و سرمایه فیزیکی است، در حالی که سرمایه فکری ارتباط مثبت و معناداری با کارایی درآمد صنعت بانکداری دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Examining the impacts of Intellectual Capital on Iranian Banks’ revenue efficiency

نویسندگان [English]

  • R. Ghasemie 1
  • Z. Nematollahi 2
چکیده [English]

The aim of this research is to investigate the impacts of Intellectual Capital on Banks’ revenue efficiency during 1385-1389. First of all using DEA technique banks’ revenue efficiency has been computed then the effects of Intellectual Capital and its components on efficiency has examined.
The findings indicate that human capital has negative relationship , capital employed and structural capital and intellectual capital have positive relationship with banks’ revenue

کلیدواژه‌ها [English]

  • Intellectual Capital
  • revenue efficiency
  • data envelopment analysis
-        ستایش، محمد حسین، دهداری، الیاس و نمازی، نوید (1390). "بررسی تأثیر سازو کارهای حاکمیت شرکتی بر کارایی اجزای سرمایه فکری شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران". حسابداری مالی. شماره 10، ص­ص 86-62.
-        ستایش، محمد حسین و غیوری مقدم، علی (1388). "تعیین ساختار بهینه سرمایه در سطح صنایع با استفاده از تکنیک تحلیل پوششی داده­ها (DEA)". پژوهش­های حسابداری مالی. شماره اول و دوم، ص­ص 52-33.
-        ستایش، محمد حسین و کاظم نژاد، مصطفی (1388). "بررسی تأثیر سرمایه فکری بر عملکرد شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران". پیشرفت­های حسابداری. شماره 1، پیاپی 3/57. ص­ص 94-69.
-        عباسی، ابراهیم و صدقی، امان­گلدی (1389)." بررسی تأثیر کارایی عناصر سرمایه فکری بر عملکرد مالی شرکت­ها در بورس تهران". بررسی­های حسابداری و حسابرسی. شماره 60، ص­ص 74-57.
-        عبدالخلیق، راشد (1379). پژوهش­های تجربی در حسابداری: دیدگاه روش شناختی. محمد نمازی؛ شیراز: دانشگاه شیراز.
-        فطرس، محمد حسین و بیگی، تورج (1389). "بررسی تطبیقی اثرات سرمایه فکری بر عملکرد سازمانی صنعت بانکداری ایران در دو بخش دولتی و خصوصی". پژوهشنامه مدیریت اجرایی. شماره 1 (پیاپی 38). 125-101.
-        قربانی، محمد جواد، شهائی، بهنام، موسوی، سجاد و انوری رستمی، علی اصغر (1389). "تاثیر سرمایه فکری بر عملکرد مالی در صنعت داروسازی ایران". چشم­انداز مدیریت بازرگانی. شماره 10، ص­ص 40-27.
-        محمودآبادی، حمید و غیوری مقدم، علی (1390). "رتبه­­بندی اعتباری از لحاظ توان مالی پرداخت اصل و فرع بدهی­ها با استفاده از شیوه تحلیل پوششی­ داده­ها. دانش حسابداری". 2(4). ص­ص. 145-125.
-        نمازی، محمد و ابراهیمی، شهلا (1388). "بررسی تأثیر سرمایه فکری بر عملکرد مالی جاری و آینده شرکت­های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران". تحقیقات حسابداری. شماره 4. ص­ص 22-1.
-        همتی، حسن، معین الدین، محمود،  مظفری شمسی، مریم (1389). "بررسی ارتباط بین سرمایه فکری و ارزش بازار و عملکرد مالی شرکت های غیر مالی". فصلنامه علمی پژوهشی حسابداری مالی , شماره هفتم ، ص ص 48-23.
-        Akhigbe, A. & McNulty, J. (2005). “Profit Efficiency Sources and Differences Among Small and Large U.S. Commercial Banks”. Journal of Economics and Finance. Vol. 29, No. 3, pp. 289-299.
-         Ariff, M. & Can, L. (2008). “Cost and profit efficiency of Chinese banks: A non-parametric analysis”. China Economic Review. Vol. 19, pp. 260-273.
-         Assaf, A.G, & Gillen, D. (2012). “Measuring the joint impact of governance form and economic regulation on airport efficiency”. European Journal of Operational Research. 220 , 187–198.
-         Bader, M. K., Shamsher, M.  Ariff, M.  & Taufiq, H. (2008). “Cost, Revenue and Profit Efficiency of Islamic Versus Conventional Banks: International Evidence Using Data Envelopment Analysis”. Islamic Economic Studies. 15 (2). 23-76.
-         Chan, K.H. (2009), “Impact of intellectual capital on organizational performance: an empirical study of companies in the Hang Seng Index (Part 1)”, The Learning Organization, Vol. 16 No. 1, pp. 4-21.
-         Delis, M. D.; Fillipaki, A. K. & Staikouras, C. K. (2008). “Evaluating Cost and                         Profit Efficiency: A Comparison of Parametric and Nonparametric Methodologies”. MPRA. pp. 1-27.
-         Edvinsson, L., & Malone, M. S. (1997). Intellectual capital. London: Piatkus.
-         Goh, P.C. (2005). “Intellectual capital performance of commercial banks in Malaysia. Journal of Intellectual Capital”. Vol. 6 No. 3, 2005. pp. 385-396
-         Guthrie, J., Petty, R., & Ricceri, F. (2006). “The voluntary reporting of intellectual capital Comparing evidence from Hong Kong and Australia”. Journal of Intellectual Capital , Vol. 7, No. 2,pp. 254-271.
-         Hazlina, H. & Zubaidah, Z.A. (2008), “Relationship between intellectual capital and firms’ performance: evidence from public listed companies in Malaysia”, Proceeding International Accounting Business Conference in Johor Bahru, Malaysia.
-         Isik, I. & Hassan, M. K. (2002). “Cost and Profit Efficiency of the Turkish Banking Industry: An Empirical Investigation”. The Financial review.Vol. 37, pp. 257-280.
-         Kamath, G. B. (2008). “Intellectual capital and corporate performance in Indian pharmaceutical industry”. Journal of Intellectual Capital.9(4).684-704.
-         Lu, W.-M., & Hung, S.-W. (2010). “Exploring the operating efficiency of Technology Development Programs by an intellectual capital perspective—A case study of Taiwan. Technovation”, doi: 10.1016 /j.technovation.10.008.
-         Pulic, A. (2000). “VAIC – an accounting tool for IC management”. International Journal of Technology Management. 20 (5,6,8). 702-714.
-         Riahi-Belkaoui, A. (2003). “Intellectual capital and firm performance of US multinational firms A study of the resource-based and stakeholder views”. Journal of Intellectual Capital.4(2).215-226.
-         Srairi, S. A. (2010). “Cost and profit efficiency of conventional and Islamic banks in GCC countries”. J. Prod Anal. Vol. 34, pp. 45-62.
-         Sveiby, K. E. (1997). The new organizational wealth: Managing and measuring knowledge-based assets. San Francisco: Berrett-Koehler.
-         Tan, H. P., Plowman, D. & Hancock, P. (2007). “Intellectual capital and financial returns of companies”. Journal of Intellectual Capital.8 (1).76-95.
-         Ting, I.W.K. & Ting, H.H. (2009). “Intellectual capital performance of financial institutions in Malaysia”. Journal of Intellectual Capital. Vol. 10 No. 4, 2009. pp. 588-599.
-         Wu, Y.-C. J., & Chou, Y. H. (2007). “A new look at logistics                business performance: intellectual capital perspective. The International Journal of Logistics Management” , Vol. 18, No. 1, pp. 41-63.                                
-         .Yalama, A., & Coskun, M. (2007). “Intellectual capital performance of quoted banks on the Istanbul stock exchange market”. Journal of Intellectual Capital , Vol. 8, No. 2, pp. 256-271.
-         Yeh, C.P., Wang, K.M., & Chai, K.C. (2010). “Measuring the efficiency of securities companies by corporate governance in a financial holding and non-financial holding system”. Expert Systems with Applications. 37, 4671–4679.
-         Zhu, J. (2002), “Quantitative Models for Performance Evaluation and Benchmarking: Data Envelopment Analysis with Spreadsheets and DEA Excel Solver”, Norwell, MA: Kluwer Academic Publishers Group.
-         Zou, X & Huan T-C. (2011). “A study of the intellectual capital’s impact on listed banks’ performance in China”. African Journal of Business Management.5(12), pp 5001-5009.